Raporto pri la mezeŭropa konsultiĝo 2007

El la retpaĝaro de Ĉeĥa Esperanto-Junularo.

Vendrede, la 25-an de majo 2007, kunlige kun la centjariĝa esperanto-kongreso de SKEF, okazis en la slovakia urbo Martin plia mezeŭropa konsultiĝo, konsulta renkontiĝo de reprezentantoj de la plenkreskulaj kaj junularaj esperanto-asocioj de mezeŭropa landoj. Ĉeestis en Martin reprezentantoj el Ĉeĥio, Hungario, Aŭstrio, Pollando kaj Slovakio. Ĉeĥan Esperanto-Asocion reprezentis ĝia prezidanto Jana MELICHÁRKOVÁ, nome de Ĉeĥan Esperanto-Junularo ĉeestis prezidanto Marek BLAHUŠ. Sube ni prezentas raporton pri la lastatempe okazanta esperanto-agado en la partoprenintaj landoj. Surloke raportis rekte la koncernaj reprezentantoj, la sciigojn notis kaj enkomputiligis Marek BLAHUŠ.

Enhavo

Ĉeĥio

Ĉeĥa Esperanto-Asocio

Komence de aŭgusto okazos en la esperanto-tendaro en Lančov kelktaga diskuto pri esperanto-agado en Ĉeĥio. Eksterlandaj gastoj estas invitataj.

Ĉeha Esperanto-Junularo

Ĉeĥa Esperanto-Junularo refondiĝis en 2005, laŭ modelo de PEJ kaj SKEJ, nun registras pli ol 70 membrojn, el kio ĉirkaŭ 20 estas aktivaj kaj partoprenas junularajn aranĝojn kiel IJK, IS kaj AS. Ekzistas lokaj junularaj kluboj en Prago kaj Brno, kie disvolviĝas ankaŭ internacia agado kun eksterlandaj gastoj. Novembre de 2006 okazis en Brno semajnlonga trejnseminario de ĈEJ kaj E@I pri "Lingvoj en interreto", subvenciita de la programo "Junularo" de Eŭropa unio, kiun partoprenis 23 junuloj el 9 landoj (inkl. de Hungario, Pollando kaj Slovakio). Ideoj nuntempe realiĝantaj inkluzivas projekton Bretaro - superkatalogon kaj virtualan bibliotekon de la esperanto-literaturo, aŭ ciferecigadon de sonregistraĵoj pri famaj esperantistoj kaj pasintaj esperanto-aranĝoj. ĈEJ ankaŭ kontribuis al la enhavo de la DVD-disko "Esperanto Elektronike" produktita de E@I kaj estas ties distribuanto en Ĉeĥio. Ĉi-jare estis unuafoje organizita ankaŭ distribuado de Pasporta Servo. Kuraĝa ideo por la estonteco estas eventuala okazigo de Internacia Junulara Kongreso en 2009 en Ĉeĥio.

Hungario

Hungara Esperanto-Asocio

En Hungario pro la ŝtate agnoskitaj ekzamenoj multaj dekmiloj da homoj jam konatiĝis kun esperanto - foje eĉ tutaj familioj lernas esperanton. Oni registras jam 60.000 diplomitojn, el kiuj la plej juna estas 13,5-jaraĝa kaj parolis ekzamene la lingvon tre frue. Ĉiujare aldoniĝas novaj 6.000 ekzamenitoj pri esperanto. Multaj junuloj en Hungario lernas esperanton, en la lando furoras Pasporta Servo. Lastatempe okazis instruista konferenco, en kiu kunvenis 100 instruistoj de esperanto, kiuj estas parto de tiu ekzamena sistemo. Nuntempe ekestas libere konkurencaj tutlandaj esperanto-organizoj, sed ĉar ŝanĝo en ŝtato (en la ekzamena sistemo) povas subite rompi ĉion, tial plu necesas centrigo. La stuado en la universitato Eötvös Loránd male ne tiom progresas - la esperanto-kurson nune ĉeestas nur 4 studentoj kaj jam dum 3 jaroj oni ne akceptas novajn interesiĝantojn, eĉ kvankam tiuj estas, ĉar la instruistoj tie emeritiĝis. Estas videbla neceso de pliproksimiĝo de la esperantistoj al la civila sfero kaj translima kunlaboro de esperanto-organizoj por ricevo de internaciaj subvencioj. Okazis ekzemple ĵus naturprotekta konferenco inter Hungario kaj Aŭstrio kun esperanto kiel laborlingvo. Por efektivigado de tiaj aktivaĵoj oni tamen bezonas samtempe teĥnike certigi por la eksteraj homoj taŭgajn kontaktkanalojn. Ekzistas intenco okazigi en 2011 Universalan Kongreson en Hungario - helpe de hungaroj kaj Eŭropa unio. Ĝis nun la stato dume tamen aperas tiel, ke la enorma tasko instrui frakasis la movadon, ĉar ĉiu aktivulo komencis instrui kaj kiu sukcesis, tiu instruas plu, dum kiam male la nesukcesintoj pri instruado senreviĝis kaj plu rezignis pri la movado entute. Nuntempe pli ol 100 homoj en Hungario vivtenas sin per instruado de esperanto.

Hungara Esperanto-Junularo

En la 90-aj jaroj okazadis MEJK (Mez-Eŭropa Junulara Konferenco) por junuloj el meza Eŭropo. De tiam oni daŭre plu havas 700 membrojn kaj severajn problemojn kapti la ekzamenintojn de la ŝtataj ekzamenoj. Nuntempe mankas aktivado en HEJ, ĉio staras. Ĉi-jare oni eĉ jam preskaŭ ne volis okazigi la IJS-n. De la pasinta konsultiĝo HEJ ekneplukunlaboris kun HEA kaj ne estas nune ties "membro".

Aŭstrio

La regiono Bratislavo-Brno-Budapeŝto nuntempe fariĝis fenestro de ebloj por subvencioj kaj merkatumado, tial indus profiti tion. La aŭstra esperanto-movado nuntempe estas en malbona stato, en la movado ne okazas io regule.

Pollando

Pola Esperanto-Junularo

Nova prezidanto de PEJ estas Irmina, sed ŝi nun forestos 2 jarojn, kaj aldone ankaŭ Przemek Wierzbowski iros por 1 jaro en Francion - pri la venonta sorto de la organizo oni decidos en la baldaŭa PEJ-kunveno. En Pollando ofte malfacilas dividi inter la aktivaĵoj de PEJ kaj Varsovia Vento - eĉ mem Tobiasz kvankam el Poznań estas ano de Varsovia Vento. Okazas aranĝoj kiel AS kaj HELA, furoras lastatempe ankaŭ la retaj radioelsendoj de Varsovia Vento. Venonta celo de PEJ estas okazigi seminarion pri podkastoj, kreado de filmoj ktp. Kune kun GEJ kunvenis PEJ en Poznań, junie oni denove kunvenos por konsiliĝi, ĉi-foje en Germanio. Atentinda venonta aranĝo estas ArKonEs, kiu okazos inter la 21-a kaj la 23-a de septembro 2007 en Poznań, pliaj informoj troviĝa sub www.arkones.org. Unuafoje ĝi estos sub aŭspicioj de UEA, krome ekzistas kunlaboro pri senpaga partopreno por kelkaj homoj kun la IJS. En 2008 Poznań gastigos kongreson de esperantistaj fervojistoj. La UK 2009 okazos tre verŝajne en Poznań - por ĝi oni jam nun planas unikan programon (ekz. eĉ venigo de la bando Krio de Morto ;-) kun freŝa, moderna etoso.

Pola Esperanto-Asocio

PEA tre ĝojas pri la agado de PEJ kaj pri tio, ke rigardante el la stato de konsultiĝo antaŭ kelkaj jaroj, oni sukcesis ekhavi funkciantajn junularajn asociojn en ĉiu el la partoprenantaj landoj kaj venigi ties reprezentantojn en la konsultiĝon. Junulara aktivado en Pollando okazas en Varsovio (Varsovia Vento) kaj en Poznań (klubo E-Senco) kaj nun oni ankaŭ volas relanĉi ion en Gliwice. De PEA ekzistas en Pollando 25 filioj, aldone al tiu strukturo ekzistas iom aparte la Silezia Esperanto-Societo (en Wrocław), societo en Białystok kaj kelkaj grupoj en Krakovo; en Toruń literatura grupo Flamo kaj du eldonejoj. La 15-an de decembro estis ĉesigitaj la esperanto-elsendoj de Radio Polonia, kiuj tamen pro internacia influo estis la 9-an de januaro restarigitaj podkaste kaj ĉiutage estas aŭskulteblaj sub www.polskeradio.pl/eo. La malfeliĉa afero tamen helpis interesigi al ĝeneralaj homoj en Pollando pri Esperanto. Dum ĉi-jaro jam estis la 14-a de aprilo, kiu estas la datreveno de la morto de Ludoviko Lazaro Zamenhof kaj kiuokaze dissendiĝis en Pollando unuhora radia parolado pri esperanto. En la 26-a de julio okazos festoj en pluraj urboj pro la 120 jaroj de esperanto. Ĉiuj fortoj nun estas antaŭvidataj por la UK, kiu 70- ĝis 80-elcente okazos en Poznań, alikaze en Bjalistoko. En Gliwice sinjoro Mandrak eldonigis lernolibrojn, ĵus finita estas la pola traduko de la rektmetoda lernolibro de Stano Marček, kiu unuafoje estis utiligita en kurso en la tria-aĝa universitato, kie kutima procezo konsistas el montrado de la filmo "Gerda malaperis!" kaj propono de la lernolibroj. Ĝenerale tamen validas, ke maljunuloj lernas por vigli, dum junuloj bezonas por tio apartan motivon. Tial junulojn oni povas ne kapti, sed devas ilin allogi. Funkcipovas ekzemplo en Pollando estas proponi al junuloj kontaktojn pere de esperanto en okcidentaj landoj, kien multaj veturas por mallongtempe labori.

Slovakio

En Slovakio okazas densa kunlaboro inter SKEF kaj SKEJ - tamen ne pro la boneco de tio, sed simple pro la malmulto de aktivuloj en la lando. SKEF estas federacio de lokaj esperanto-grupoj, sed ekzemple post la morto de Zvara la movado en la oriento mortis. Nuntempa estraro de SKEF estas Baláž + Gondžúr + Tomašovičová, ĉiujare okazas tutslovakia renkontiĝo kaj ĉiun trian jaron ĝi estas kongreso, dum kiu oni elektas novan estraron - kio okazos tuj nun en Martin dum la semajnfino post la konsultiĝo. En urbo Plevník situas esperanto-arĥivo. Revuo Esperantisto Slovaka aperas kvarfoje jare, ĉefa informfonto estas la retejo www.esperanto.sk. La nova SKEF-informilo imitas la ĈEA-retkomunikojn, ideo estas instigi interŝanĝon de informoj, ankaŭ inter la landoj najbaraj. Meze de junio okazos internacia renkontiĝo ĉe montopinto Ĉantorio, kiun slovakoj partoprenos kune kun ĉeĥoj kaj poloj. Petro Baláž pro troaĝiĝo baldaŭ ne plu povos esti en la SKEJ-estraro. Somere inter la 21-a kaj la 27-a de julio en Slovakio okazos Slava Esperanto-Studado, aranĝo por komencantoj kaj progresintoj en esperanto, celanta aparte la kulturajn temojn de la slavaj nacioj. Bedaŭrinde por la aranĝo oni ne ricevis subvencion de EU, tamen nure pro momenta rimedmanko ĉe ili. Kunlige kun la nun festata centjariĝo de esperanto en Slovakio okazis eldona aktivado konsistanta el 3 libroj: senŝanĝa reeldono de la unua lernolibro de esperanto por slovakoj, biografiaro de 100 gravaj slovakaj esprantistoj, dulingva eldono de la konata libro Ŝanco por feliĉo. Aŭtune oni decidos pri aljuĝo de la venonta titolo "Eŭropa kultura ĉefurbo 2011" - se Martin sukcesos per sia kandidatiĝo, oni povos atendi pli da subvenciebloj por estontaj esperanto-aranĝoj tie.


Personaj iloj